Siyasetin Müziği/Müziğin Siyaseti: 70’ler

Ecevit komünist değildi ama belli mi olur; bakarsınız sosyal demokratlığın sınırlarını çiğner ve işi tamamına erdirirdi. Memleketin sigortası tekrar atacak gibi görünmekteydi. 12 Eylül yaklaşırken Anadolu pop geri plana düşmeye, Selami Şahin'in mahcup arabeski yaygınlık kazanmaya başladı.

Naim Dilmener


12 Mart 1971! O yıl 'darbe' ('muhtıra' kılığında) erkenden bastırdı. Memleketin dört bir yanında faşizm nehirleri akmaya başladı. Solcu olmak, tutuklanmak için yeterli sebepti. İş sonraları tutuklanmayı da geçti, 'av'a dönüştü. Vurulup avlanamayanlar da (sonraları, üzerine kitaplar yazılacak) Ziverbey Köşkü'nde falakaya yatırıldı, cop ve elektriğin insafına terkedildi.

Ama biraz (çok değil birazcık) sınır bilen bir 'cunta' mı vardı, neydi perdenin gerisinde; mesela on yıl kadar sonra Marmarisli Ressam'ın gönül düşüreceği şeyleri yapmaktan kaçındı ve kültürel alanların, en azından önde gelenlerinin peşine düşmedi, içeri çekip inletmedi.

Selda (Bağcan) yeni yeni ses vermeye başlamıştı. Anında muhalefet şarkıları haline geldi ilk iki plağı; Neşet Ertaş'ın ('Tatlı Dillim' ile 'Mahpushanelere Güneş Doğmuyor') ve Pir Sultan Abdal'ın ('Katip Arzuhalim Yaz Yare Böyle'). Gencecik ve hiç bilinmeyen bir isim memleket çapında bilinir olmuş, şarkıları dillere düşmüştü.

60'ların sonlarında tepeye oturmuş isimler de öyle. Hümeyra (Aşık Veysel'den 'Ceylan', Bora Ayanoğlu'dan 'Adım Kadın'), Fikret Kızılok (Ahmet Arif'ten 'Vurulmuşum' ve 'Haberin Var mı'), Cem Karaca ('Kara Yılan' ve 'Lümüne'), Esin Afşar ('Güneşe Giden Gemi') ve çok sayıda başka isim, bağırarak/çağırarak olmasa da, demeye çalışarak/getirerek muhalefet yapmayı sürdürdü. Anadolu pop akımının (hemen hemen) bütün temsilcilerinin bu dönemi çok dik ve eğilmeden/bükülmeden geçirdiği söylenebilir.

Bütün dünya buna inansa

Şenay ve Melike Demirağ'ın muhalefet biçimi ise dolaylı değil doğrudandı. Şenay'ın 'Hayat Bayram Olsa' ile Melike Demirağ'ın 'Arkadaş'ı, bu niyetle yazılmamış olsalar bile, Karaoğlan Fırtınası mucibince miting alanlarının vazgeçilmezi haline geldi. Bu şarkılar durmadan çalındı, hatta yeri geldi, Şenay ve Demirağ bizzat o alanlarda, Ecevit'in hemen yanıbaşında seslendirdiler. Bu iki şarkı, hem siyasetin müziği, hem de müziğin siyaseti karşılıklı olarak etkilediğine dair mükemmel iki örnektir.

Bir darbe henüz atlatılmıştı ama Ecevit çılgınlığı başta Amerika olmak üzere dünyanın bütün anti-komünist 'zümre'lerini telaşlandırmaya başlamış, bu zümreler de hem sağı hem de solu hafiften dürtüklemeye, her türden gündelik olaya körükle gitmeye başlamıştı bile. Ecevit komünist değildi ama belli mi olur; bakarsınız sosyal demokratlığın sınırlarını çiğner ve işi tamamına erdirirdi. Anti-komünizm, dünyanın gelmiş/geçmiş en büyük ve asla iflah olmaz takıntısıydı ne de olsa.

Memleketin sigortası tekrar atacak gibi görünmekteydi.

Anadolu pop geri plana düşmeye, Selami Şahin'in mahcup arabeski (ama tam ve net bir arabesk değil henüz; pop kılığında) yaygınlık kazanmaya başladı. 12 Eylül'ün tepemize binmeden önceki son bir-iki yılı, hem müzik piyasanın hem de dinleyicinin ölçme/biçme ile geçirdiğini söylemek mümkün. Bir alamete binilmişti ama nereye varılacağı bilinmiyordu.

Biraz pop, biraz arabesk, çokça da her ikisinden karışık şarkılarla geçti bu yıllar.

Nereye kadar? Ressam kapımızı çalıncaya kadar. O çaldığında Ümit Besen, Arif Susam ve benzerlerinden kaçış olmayacaktı. İnleye/inleye ağlayacaktık ağlanacak halimize.

Naim Dilmener'in Diğer Yazıları:

Siyasetin Müziği / Müziğin Siyaseti: 90'lar

Siyasetin Müziği / Müziğin Siyaseti: 80'ler

Siyasetin Müziği/Müziğin Siyaseti: 70’ler

Siyasetin Müziği/Müziğin Siyaseti: 60’lar

Siyasetin Müziği/Müziğin Siyaseti

Hadi Bakalım, Kolay Gelsin



  Baraj Yıkılmazsa Bakın Neler Olacak...

  'Tamam Tamam'

  Oy Verirken Hatırla

  100 Soruda Seçim

  Sensiz Olmaz

  Sosyalistler ve Seçim

 Özgür Gökmen İstihbarat Seçimlerde İktidara mı Çalışıyormuş?

 Naim Dilmener Siyasetin Müziği / Müziğin Siyaseti: 90’lar

 Naim Dilmener Siyasetin Müziği / Müziğin Siyaseti: 80'ler

 Naim Dilmener Siyasetin Müziği/Müziğin Siyaseti: 70’ler

  Yatırımlar Bölgedekilere Teğet Geçiyor

  Önce Sandık Başına, Sonra Sandık Peşine

 Naim Dilmener Siyasetin Müziği/Müziğin Siyaseti: 60’lar

  Artarak Yoksullaşmaya, Güvencesiz Çalışmaya Devam

  Erdoğan'ın Seçim Gafları Rakiplerine Yarıyor

  Bi Bakar mısın? - Dolar Neden Yükseliyor?

  Bi Bakar mısın? - Hadi Gel Köyümüze Geri Dönelim

  Bi Bakar mısın? - En Yakışıklı Kim?

  Türkiye’de İslamcılar ve Laikler, Erdoğan’ı İndirebilmek için Güçlerini Birleştirdiler

  New York Times Demirtaş'ın Mektubunu Yayımladı

  Financial Times: Erdoğan Kürt Oylarını Engellemekle Suçlanıyor

  Kamyon Şoförünün Oğlu Erdoğan Karşıtı Muhalefeti Ateşliyor

  Seçimlerine İlgi Büyük

  Türkiye'de Muhalefet, Nihayet Birleşti

  Erdoğan'ın Kandil Taktiği

  Çocuk İstismarı Meşrulaştırılamaz

  Çocuklar Diyanet Kreşlerine Emanet

  Göstermelik Demokrasi

  Bi Bakar mısın? - Halterciden Müze Müdürü

  Bi Bakar mısın? - İş Görüşmesi

  Bi Bakar mısın? - Kandırıldık

  Bi Bakar mısın? - SON

 Naim Dilmener Siyasetin Müziği/Müziğin Siyaseti

  Eğitimde 16 Yıllık Tahribat

  Bi Bakar mısın? Hırsızlığın Büyüğü Küçüğü

  Bi Bakar mısın? Sıkıldık...

  16 Yılda Kamunun 10.958 Kurumu Satıldı

  Türkiye Bölgesel Eşitsizlikte Ön sıralarda

  Olağanüstü Haksızlık: LGBTİ + Etkinlik Yasakları

  Rakamlarla Türkiye'de Hak İhlalleri

 Doç. Dr. Murat Sevinç İşlemesi İmkânsız Bir Anayasal Sistem

 Prof. Dr. Baskın Oran 2011'e Kadar ve Bu Tarihten Sonra Türk Dış Politikası

  Depremden Kaçacak Yer Kalmadı

 Naim Dilmener Hadi Bakalım, Kolay Gelsin

 Av. Ümit Altaş Ben Bir Avukatım

  Türkiye'deki 4 Muhalefet Partisinin Umudu, Erdoğan'ın Önünü Kesmek

 Ragıp Varol Ak Balon Patlarken: Türkiye'nin 15 yılık İnşaat Yatırımları Üzerine

  Avrupa, Kendi İlkelerini Göz Ardı Etti

 Necmiye Alpay Toplumsal Gerçekliğin Dili

 Necmiye Alpay operasyon, algı operasyonu