100 Soruda Seçim

100 Soruda Seçim


SANDIK KURULLARININ OLUŞUMU

Sandık kurulu kimlerden oluşur?

Sandık kurulu ve seyyar sandık kurulu, bir başkan, altı asıl ve altı yedek üyeden oluşur ve asıl üyeleri ile toplanır

Sandık kurulu başkanı nasıl belirlenir?

İlçe seçim kurulu başkanı, kendisine bildirilen kamu görevlileri arasından ihtiyaç duyulan sandık kurulu başkanı sayısının iki katı kamu görevlisini ad çekme suretiyle tespit eder ve bu kişiler arasından mani hali bulunmayanları sandık kurulu başkanı olarak belirler.

Sandık kurulu başkanı göreve gelmezse ne olur?

Sandık kurulu başkanının göreve gelmemesi halinde, kamu görevlileri arasından belirlenen üye, bu üyenin de bulunmaması durumunda en yaşlı üye kurula başkanlık eder.

Sandık kurulu üyelikleri nasıl oluşur?

İlçe seçim kurulu başkanı son milletvekili genel seçiminde o ilçede en çok oy almış olan beş siyasi parti tarafından kendisine bildirilen birer asıl ve birer yedek üye isimleri arasından sandık kurulu üyelerini tamamlar. Bu yöntemle tespit edilen sandık kurulu üye sayısı beşten az olduğu takdirde, eksik kalan üyelikler, aynı şartları taşıyan diğer siyasi partilerden, aldıkları oyların büyüklük sırasına göre aynı usulle tamamlanır.

Kimler sandık kurullarına seçilemezler?

İdare amirleri, zabıta amir ve memurları, Askeri Ceza Kanunu’nun 3. maddesinde yazılı (sivil memurlar dâhil) askeri şahıslar, TBMM üyeleri ve adaylar sandık kurullarına seçilemezler

SANDIK KURULLARININ GÖREV VE YETKİLERİ

Sandık çevresinde ve sandığın konulduğu binada düzeni sağlamak kimin görevidir?

Sandık çevresinde düzenin sağlanması sandık kurulu başkanına; sandığın konulduğu bina, yapı ve bunların bahçesinde ise bina sorumlusuna aittir. Bina sorumlusunun bulunmadığı yerlerde ise bu yetki, en küçük numaralı sandık kurulu başkanı tarafından görevlendirilen üye tarafından kullanılır

Sandığın konulacağı yer kimin tarafından tayin edilir?

Sandık kurulu tarafından tayin edilir. Ceza infaz kurumlarında, cezaevi idaresinin de görüşü alınarak ilçe seçim kurulu başkanının gözetiminde sandığın konulacağı yer belirlenir.

Seçmen listesinde olmayan görevlilerin oy kullanmasında usul nedir?

Görev yaptığı sandığın seçmen listesinde kayıtlı olmayıp da, başka bir sandık seçmen listesinde kayıtlı olan sandık kurulu başkan ve üyeleri, bina sorumluları, görevli olan kolluk güçleri ve ilçe seçim kurulu tarafından sandık kurulu üyelerini görev yerlerine ulaştırmak için görevlendirilen kişiler ilçe seçim kurulundan aldıkları belgelere istinaden oy kullanabilir, oy kullandıkları seçmen listesinin sonuna kimlik bilgileri yazılır, imzalarını alınır ve sandık kurulu üyeleri tarafından ilçe seçim kuruluna teslim edilir.

Oy pusulaları sayılıp, döküm ve sonuçlar tutanağa geçirildikten sonra sandık kurulu üyelerinin görevi nedir?

Hesaba katılan ve geçerli sayılan oy pusulaları, sandık kurulunca düzenlenen tutanaklar, sayım ve dökümde kullanılıp alt tarafı kurulca imza edilen sayım cetvelleri, hesaba katılmayan, geçerli sayılmayan veya itiraza uğrayan oy pusulaları ve hesaba katılmayan zarflar, tutanak defteri, kurulca mühürlü ve imzalı ayrı ayrı paketler halinde kurulun mührü ile mühürlendikten sonra, başkan ve üyeler tarafından imzalanıp bir torbaya konularak, kurulun bağlı olduğu ilçe seçim kuruluna, sandık kurulu başkanı ve siyasi partili üyeler arasından ad çekme ile seçilecek en az iki üye tarafından götürüp teslim etmek.

Kurulun diğer üyeleri ile müşahitler de teslimata katılabilirler mi?

Kurulun diğer üyeleri ile müşahitler de isterlerse ve taşıtta yer varsa veya taşıt kendileri tarafından sağlanmak suretiyle katılabilirler.

Oy verme işleri hakkında ileri sürülecek şikayet ve itirazlar da usul nedir?

Şikâyet ve itirazlar sandık kuruluna yapılır. Kurul itirazı inceler, karara bağlar ve kararları tutanak defterine geçirerek altını imzalar ve ilçe seçim kuruluna gönderir.

SANDIK KURULU BAŞKANI

Sandık kurulu başkanının öncelikle yapacağı işler nelerdir?

İl ve ilçe merkezi dışında kalan köy, mahalle ve beldelerde oy verme gününden önceki Cuma günü ilçe seçim kurulu başkanından, il ve ilçe merkezlerinde ise, oy verme günü saat 05.00’te bina sorumlusu veya bina sorumlusu bulunmayan yerlerde ilçe seçim kurulu başkanından veya görevli geçici ilçe seçim kurulu başkanından oy verme araçlarını kontrol ederek tutanakla teslim almak ve zamanında sandık yerinde bulundurmak zorundadır

Sandık kurulu başkanı tarafından tutanakla teslim alınacak oy verme araçları nelerdir?

· Görevli olduğu sandık içinde ağzı mühürlü kese içine konulmuş numaralı sandık kurulu mührü ve iki adet “TERCİH” veya “EVET” yazılı mühür

· Oy verme yerine asılacak “Açıklama Levhası”

· Oy verme yerine asılacak “Uyarı Levhası”

· Filigranlı kağıttan üretilmiş ve YSK tarafından üstü numaralanıp mühürlenen birleşik oy pusulası paketi

· Filigranlı kağıttan üretilmiş ve ön yüzünün sol üst köşesinde Türkiye Cumhuriyeti Yüksek Seçim Kurulu amblemi bulunan ve ilçe seçim kurulu başkanlığı mührünü taşıyan (SARI) renkli oy zarflarına ait paket

· Oy sandıklarının önüne yapıştırılacak sandık numarasını gösterir etiket

· Istampa, ıstampa mürekkebi, mühür mumu ve sicim ile sayfaları ilçe seçim kurulu başkanlığınca mühürlenmiş tutanak defteri, sayım cetvelleri ve tutanak kâğıtları, tükenmez kalem

· Her sayfası ilçe seçim kurulu başkanı tarafından mühürlü ve sonu onaylı olan iki nüsha sandık seçmen listesi

· Sahiplerine verilememiş olan seçmen bilgi kâğıtları

· Sandık Kurullarının Görev ve Yetkilerini Gösterir 135 sayılı Genelge

· Görevli kişilerin oy kullanma haklarının bulunduğuna dair belgeler

· Oy verme kabini ve oy sandığı

BİNA SORUMLUSU

Bina sorumlusunun binada hazır bulunmasını sağlamak kimin görevidir?

Sandık kurulu başkanı, ilçe seçim kurulu başkanı tarafından daha önce kendisine adı bildirilen bina sorumlusu ile haberleşerek sandığın götürüleceği gün ve oy verme günü binada hazır bulunmasını ister

Bina sorumlularının görev ve yetkileri nelerdir?

· Oy sandıkları ile oy verme kabinlerini imza karşılığı teslim almak ve bunların yerlerine yerleştirilmesinde sandık kuruluna yardım etmek

· Masa, sıra, sandalye gibi araç ve gereçleri temin etmek

· Oy vermenin başlama saatinde görev yerine gelmeyen sandık kurulu başkanını ilgili ilçe seçim kuruluna bildirmek

· Oy verme süresince binadan ayrılmamak ve oy vermenin düzen içinde geçmesi için sandık kurulu başkanının isteklerini yerine getirmek

· Sandık kurullarının görevlerini tamamlayıp binayı terk ettikten sonra sandık çevresini kontrol etmek, varsa unutulan oy zarfı, oy pusulası gibi seçim kâğıtlarını paketleyip ilgili ilçe seçim kuruluna teslim etmek

· Binada hizmetlerin işler durumda bulundurulması için gerekli önlemleri almak

· Sandık sonuç tutanağının onaylı bir suretinin bir hafta süre ile ilân yerinde asılı kalmasını sağlamak

· Sayım ve döküm işlemlerini izleyerek biter bitmez ulaşım için ilçe seçim kuruluna haber vermek

· Sandık çevresi binada yasaklara uyulmaması veya suç işlenmesi halinde kolluk güçlerini çağırmak

Bina sorumlusu yardımcısının görevleri?

· Oy verme günü saat 05.00’te teslim edilen malzeme torbalarının ilçe seçim kurulu başkanlıklarınca temin edilen araçlarla sandık alanlarına getirerek, görev yerlerindeki sandık kurulu başkanlarına tutanak karşılığı teslim etmek ve bina sorumlusunun verdiği diğer görevleri yapmak.

SANDIK KURULU ÜYELERİNİN GÖREVE GELMEMESİ

Sandık kurulu üyelerinin andiçme zorunluluğu var mı?

Evet. Sandık kurul başkan ve üyeleri görece başlamadan birer birer “Hiçbir tesir altında kalmaksızın, hiç kimseden korkmadan, seçim sonuçlarının tam ve doğru olarak belirmesi için, görevimi kanuna göre, dosdoğru yapacağıma, namusum, vicdanım ve bütün mukaddesatım üzerine and içerim.” şeklinde and içmek zorundadır.

Sandık kurulu üyelerinden bir kısmının göreve gelmemesi durumunda ne yapılır?

Gelmeyen üyenin yerine yedek üyelerden biri getirilir. Şayet, bu dahi mümkün olmaz ve kurul üyeleri sayısı (başkan hariç) üçten aşağı düşerse bu konu tutanağa geçirilir ve eksiklikler, o seçim bölgesinde seçme yeterliliğine sahip, okur-yazar olanlar arasından başkanın seçeceği kimselerle tamamlanır. Sandık kurulu başkanı ve üç üyenin hazır bulunması halinde eksik üyeliklerin tamamlanması yoluna gidilmez.

Sandık kurulu başkanı göreve gelmezse veya bırakıp giderse ne olur?

Bu durumda yerine kamu görevlileri arasından belirlenen üye, bu üyenin de bulunmaması durumunda en yaşlı üye kurula başkanlık eder. Birden fazla üyenin doğum tarihlerinin de aynı olması durumunda ad çekilir.

Sandığın konulacağı yer kim tarafından kararlaştırılır?

İlçe seçim kurulunun denetiminde sandık kurulunca kararlaştırılır.

SANDIĞIN KONULACAĞI VE KAPALI OY VERME YERLERİ

Sandığın konulacağı yerin belirlenmesinde nelere dikkat edilir?

Sandığın konulacağı yerlerin belirlenmesinde, seçmenin oyunu kolaylıkla, serbestçe ve gizli şekilde verebilmesi göz önünde bulundurulur. Engelli seçmenlerin kayıtlı olduğu sandık seçmen listelerine ait sandıklar, bunların rahatlıkla ve kolaylıkla oy kullanmalarını sağlamak amacıyla İlçe seçim kurulunca belirlenen binaların uygun yerlerine konulur

Görüntü kaydedici ve haberleşme sağlayıcı cihazlar oy verme yerinde kullanılabilir mi?

Hayır. Cep telefonu, fotoğraf veya film makinesi gibi görüntü kaydedici veya haberleşme sağlayıcı cihazlarla oy verme yerine girilmesi yasaktır. Bu yasağa ilişkin levhalar sandık çevresinde herkesin görebileceği yerlere asılır. Bu tip cihazlar oy verme esnasında sandık kurulu üyelerine bırakılır.

Kapalı oy verme yerinde nelere dikkat edilmelidir?

Kapalı oy verme yerleri; yeterli aydınlatması ve masası olan, oy serbestliğini ve gizliliğini sağlayacak nitelikte olacaktır. Kapalı oy verme yerleri; içerisi dışarıdan görülemeyecek ve oy veren kişinin birleşik oy pusulasını inceleyip tercihini kullandıktan sonra zarfın içine koyabileceği şekil ve nitelikte olmalıdır.

Kapalı oy verme yerine asılabilecek levha nedir?

298 sayılı Kanun’un oy verme serbestliğine ve gizliliğine ilişkin hükümlerini içeren levha ve seçim çevresinin aday listesini asılabilir.

Sandık seçmen listesi nasıl olmalı ve nereye asılmalı?

Sandık seçmen listesinin her yaprağı ilçe seçim kurulu başkanı tarafından mühürlü ve sonu onaylı olmalı ve seçmenlerin kolayca görüp inceleyebilecekleri uygun bir yere asılmalıdır.

SANDIK ÇEVRESİNDE KURALLAR VE KOLLUK GÜÇLERİ

Sandık çevresi olarak adlandırılan yer neresidir?

Sandık çevresi, oy sandığının konulduğu ve sandık kurulunun görev yaptığı oda, bölüm veya bu amaçla oluşturulan yerdir.

Sandık çevresinde kimler bulunabilir?

Sandık çevresinde, sandık kurulu başkan ve üyeleri, adaylar, milletvekilleri, o sandık bölgesinde kayıtlı seçmenler ve o sandıkta görevli müşahitler ile bina sorumluları ve çağrı veya ihbar üzerine gelen görevli kolluk güçlerinden başka kimse bulunamaz.

Siyasi parti temsilcileri sandık çevresinde bulunabilir mi?

Siyasi partilerin seçim kurullarına bildirdikleri itiraza yetkili kişiler ile temsilciler, seçim kurullarınca önceden kendilerine verilen belge ile sandık çevresinde bulunabilirler.

Medya mensupları sandık çevresinde görüntü alabilir mi?

Medya mensuplarının sandık çevresinde, sandık başı işlemlerine engel olmamak şartıyla, haber amacıyla görüntü ve bilgi elde etmeleri serbesttir

Sandık kurulunun görevini yapmasına engel olanlar sandık çevresinden nasıl uzaklaştırılır?

Sandık çevresinde seçmenin oyunu tam bir serbestlikle ve gizli şekilde kullanmasına veya sandık kurulunun görevini yapmasına engel olmaya kalkışanlar ile oy verme, oyların sayım ve dökümü veya tutanaklara geçirilmesi gibi tüm sandık başı iş ve işlemlerinin düzenini bozmaya kalkışanları, başkan uyarır. Bu uyarının gereğini yerine getirmeyen kimse, kolluk gücü çağrılarak sandık çevresinden uzaklaştırılır

Sandık kurulu başkanı seçmenin oyunu serbestlikle kullanmasını engelleyen kişileri uyarmadığında ve uzaklaştırmadığında ne yapılabilir?

Başkan dışındaki sandık kurulu karar alarak ilgili hakkında sandık çevresinden uzaklaştırılması yetkisini kullanır ve durumu derhal ilçe seçim kurulu başkanına bildirir

Sandık çevresinde cebir, şiddet veya tehdit kullanılması?

Cebir, şiddet ve tehdit kullanan kişi sandık kurulu başkanı veya üyelerinden biri tarafından yapılan çağrı ya da seçmenlerin ihbarı üzerine gelen kolluk güçlerince derhal sandık çevresinden uzaklaştırılır ve gerekli yasal işlem yapılır. Seçmenlerce ihbar, o yer kolluk güçlerine şahsen yapılır

Çağrılan kolluk güçleri sandık kurulunun talebine uymak zorunda mıdır?

Sandık çevresine gelen kolluk güçleri, başkanın talebine veya kurulun kararına uymak zorunda olup, çağrı veya ihbar sebebi ortadan kalkınca sandık çevresinden ayrılır

Sandık çevresinde kolluk güçleri bulunabilir mi?

Yalnızca seçimin güvenliğini sağlamakla görevli kolluk güçleri bulunabilir. Bunun dışında özel güvenlik görevlileri ve belediye zabıtaları gibi görevliler de dâhil olmak üzere resmî üniforma ve silah taşıyan kişiler, sandığın konulduğu bina, yapı ve bunların müştemilatına giremezler

Sandık çevresinde propaganda yapılabilir mi, buna ilişkin rozet vb. yayınlar taşınabilir mi?

Sandığın konulduğu bina, yapı ve bunların müştemilatında hiç kimse, başkalarının görebileceği şekilde bir siyasi parti veya adaya ait rozet, amblem veya benzeri işaretler ya da propaganda amaçlı yayınlar taşıyamaz; yazılı, sözlü veya görüntülü propaganda yapamaz. Bu fıkra hükümlerine uymayan kişiler kolluk güçleri tarafından uzaklaştırılır

Sandık kurulunun görev yaptığı yerde cep telefonu ile görüşme yapılabilir mi?

Hayır. Fakat sandık kurulu başkan ve üyelerinin, görevleri gereği yapacağı görüşmeler bu hükmün dışındadır. Bu hükme aykırı davranan kimseler kurul başkanı tarafından uyarılır. Bu uyarıya rağmen görüşmesini sürdüren kimse, derhal oradan çıkarılır

Sandık kurulu çevresinde suç işlenmesi durumunda ne yapılır?

Sandık çevresinde bir suç işlenmesi halinde, sandık kurulu, durumu tutanağa geçirir ve ilgili hakkında işlem yapılmak üzere kolluk güçlerini çağırır

Sandık çevresi dışındaki inzibat tedbirlerinde nelere dikkat edilmesi gerekir?

Sandık çevresi dışında, zabıtaya emir verme yetkisine sahip makamlarla, zabıta amir ve memurları tarafından alınacak tedbirler, seçmenin sandığın konulduğu bina, yapı ve bunların müştemilatına serbestçe girmesini engelleyici veya güçleştirici mahiyette olamaz


İLÇE SEÇİM KURULU BAŞKANI

İlçe seçim kurulu başkanının görevleri nelerdir?

· Sandık çevresinde, sandık başı iş ve işlemlerinin düzen içinde yürütülmesini ve sandığın konulduğu bina, yapı ve bunların müştemilatında güvenliği ve seçim kanununda öngörülen yasaklara uyulmasını sağlayacak tedbirlerin alınması

· Seçmenin ve bu yerlerde bulunma hakkına sahip diğer kişilerin sandık çevresine serbestçe girmesini engelleyen veya güçleştiren her türlü hareketi önlemek

İlçe seçim kurulu başkanının talimatlarına kimler uymak zorundadır?

İlçe seçim kurulu başkanınca verilen talimatlara sandık kurulları, mülki ve idari makamlar uymak zorundadır


SANDIK KURULUNUN HEMEN YAPACAĞI İŞLER

Oy verme gününde sandık kurulunun toplanma zamanı ve hemen yapacağı işler nelerdir?

Sandık kurulu oy verme saatinden en az bir saat önce sandık başında toplanarak andiçer. Başkan, ilçe seçim kurulundan kontrol ederek teslim almış olduğu keseyi açarak içerisinde bulunan sandık kurulu mührünü ve ayrıca “TERCİH” veya “EVET” mührünü masanın üzerine koyar. Bundan sonra seçim sandığının boş olduğunu orada bulunan sandık kurulu üyeleriyle müşahitler önünde tespit ederek sandığın kapağını kapatır ve kapağı mühür bozulmadan açılamayacak şekilde sandık kurulu mührü ile mühürler.

Sandık kurulu sandığı mühürledikten sonra ne yapar?

Teslim alınan YSK tarafından numaralanıp mühürlenerek paketlenmiş birleşik oy pusulası paketini açıp, tümünü sayar; birleşik oy pusulalarının her birinin arkasını sandık kurulu mührü ile mühürler ve birleşik oy pusulalarının sayısı ile her birinin arkasının sandık kurulu mührüyle mühürlenmiş olduğunu tutanak defterine geçirir. Filigranlı kâğıttan üretilmiş ve ön yüzünün sol üst köşesinde Türkiye Cumhuriyeti Yüksek Seçim Kurulu amblemi ve ilçe seçim kurulu başkanlığı mührünü taşıyan sarı renkte bastırılmış olan oy zarflarını sayar, her zarfın üzerine sandık kurulu mührünü basar ve zarfların sayısı ile her birinin ön yüzünün sandık kurulu mührüyle mühürlenmiş olduğunu tutanak defterine geçirir. Birleşik oy pusulaları ve zarflar masanın üzerine düzenli bir şekilde konulur. Sandık kurulu, sandık numarasını gösteren etiketi sandığın önüne yapıştırır. Sandık kurulu, yaptığı tüm bu işlemleri tutanak defterine geçirip imzalar

Kurulca yapılacak işlemlerde üyeler arasında anlaşma olmadığında ne olur?

Sandık kurulunca alınması gereken tedbirler ve yapılması gereken işlemler üzerinde anlaşma olmadığı takdirde, kurulu oluşturan üyelerin yarısından bir fazlasının görüşüne göre karar alınır veya işlem yapılır. Oyların eşitliği halinde başkanın katıldığı tarafın görüşü üstün tutulur. Kararlar ve yapılan işlemler varsa matbu tutanağa, yoksa olayın mahiyetine göre tutanak defterinin boş sayfalarına sırayla yazılarak başkan ve üyeler tarafından imzalanır.

Sandık başkanı tarafından yapılması gereken açıklama ve uyarmalar üyeler tarafından da yapılabilir mi?

Evet.


OY VERME YETKİSİ VE DÜZENİ

Kimler oy verme yetkisine sahiptir?

Onaylı sandık seçmen listesinde yazılı her seçmen, oy verme yetkisine sahiptir.

Sandık seçmen listesinde adı olmayanlar oy kullanabilir mi?

Sandık seçmen listesinde kaydı olmayanların oy kullanmalarına izin verilmez. Ancak askı süresi içinde başvurmasına rağmen sandık seçmen listelerinde ismi yer almayan seçmenler ilçe seçim kurulu başkanı kararı ile kendisine verilecek bir yazı ile sandık kuruluna başvurması ve listeye dâhil edilmek suretiyle oy kullanabilir.

Oy verme düzeni ile ilgili kurallar nelerdir?

Sandık başında seçmene, vereceği oy hakkında hiçbir kimse müdahale, telkin veya tavsiyede bulunamaz. Hiçbir seçmen oyunu kullandıktan sonra sandık başında kalamaz. Oyunu kullandıktan sonra sandık başından ayrılmayan seçmene başkan uzaklaşmasını hatırlatır. Seçmen yine orada kalırsa, başkan onu kolluk aracılığı ile uzaklaştırır.

Oy verme süresi ne zaman başlar ve sona erer?

24 Haziran 2018 Pazar günü, Cumhurbaşkanı seçiminin ikinci oylamaya kalması durumunda ise, 8 Temmuz 2018 Pazar günü oy verme süresi tüm yurtta 08.00 – 17.00 saatleri arasındadır. Oy vermenin bitiş saati geldiği halde sandık başında oylarını vermek üzere bekleyen seçmenler varsa, sandık kurulu başkanı bunları saydıktan ve kimliklerini aldıktan sonra sıra ile oylarını kullanmalarına izin verir. YSK’nın belirlediği bitiş saatinden sonra gelen seçmen oy kullanamaz.

Sandık kurulu önüne alınmada sıralamada kimler önceliklidir?

Oy verme günü sandık başına gelen seçmenler, sandık kurulu önüne kurul başkanı tarafından sıra ile birer birer alınırlar. Gebeler, hastalar ve engelliler sıra ile bekletilmeden oylarını verirler. Yaşlıların da bekletilmeden oy kullanmalarına izin verilebilir. Bu seçmenlere yardım eden seçmenin de öncelikle oy kullanmasına izin verilebilir. Görevlendirilen güvenlik güçlerinin de bekletilmeden oy kullanmalarına izin verilebilir

OY KULLANIMINDA UYULMASI GEREKEN ADIMLAR

Oy kullanmada hangi kimlik belgeleri geçerlidir?

Sandık başına gelen seçmen; TC kimlik numarasını taşıyan; Türkiye Cumhuriyeti Kimlik Kartı, Geçici Kimlik Belgesi, nüfus cüzdanı, resmî dairelerce verilen soğuk damgalı kimlik kartı, pasaport, evlenme cüzdanı, askerlik belgesi, sürücü belgesi, hâkim ve savcılar ile yüksek yargı organı mensuplarına verilen mesleki kimlik kartı, avukat, noter ve askerî kimlik kartı gibi kimliğini tereddütsüz ortaya koyan resimli, resmî nitelikteki belgelerden birini başkana verir ve seçmen sıra numarasını söyler. Bu belgelerden birini vermeyen seçmen oy kullanamaz.

Hangi kimlik belgeleri ile oy kullanılamaz?

Belediyeler ile köy veya mahalle muhtarlarınca düzenlenip onaylanan kimlik belgeleri seçmenin kimliğinin tespitinde geçerli değildir. Üzerinde TC kimlik numarası olmayan resimli ve resmî bir kimlik belgesi ibraz eden seçmenin oy kullanabilmesi için, bu belgelerin yanında ayrıca seçmen bilgi kâğıdını veya nüfus müdürlüklerince verilmiş nüfus kayıt örneğini ibraz etmesi şarttır.

Oy vermede hangi adımlara uyulur?

· Sandık kurulu önüne alınan seçmen, oyunu kullanmadan önce kimlik belgesini ve varsa seçmen bilgi kâğıdını başkana verir ve kimliğini ispat eder.

· Görevli üye tarafından seçmenin adı sandık seçmen listesinde bulunduktan sonra, seçmene oy kullandırılır.

· Başkan, mühürlenmiş oy zarfı ile birleşik oy pusulasını, hiçbir tarafında herhangi bir işaret bulunmadığını ve arkasının sandık kurulu mührü ile mühürlü olduğunu, kurul üyelerine, müşahitlere ve seçmene gösterdikten sonra “TERCİH” veya “EVET” mührünü seçmene vererek kapalı oy verme yerini gösterir.

· Başkan tarafından seçmene kapalı oy verme yerine girmeden önce aşağıdaki hususlarda uyarır:

o Mührün ayrılan bölümden dışarı taşırılmaması, “TERCİH” veya “EVET” mührü dışında herhangi bir yere imza atılmaması veya işaret koyulmaması, aksi halde oyungeçersiz sayılacağı

o Cep telefonu, fotoğraf veya film makinesi gibi görüntü kaydedici veya haberleşme sağlayıcı cihazlarla kapalı oy verme yerine girmesinin yasak olduğu, bu tür cihazlar varsa oy verme işlemi bittikten sonra iade edilmek üzere bırakılması gerektiği

o Birleşik oy pusulalarından başka, zarfa hiçbir şey koymaması, aksi halde kullandığı oyun geçersiz olacağı

o Hata veya başka bir neden ileri sürülerek yeni bir birleşik oy pusulası verilemeyeceği,

o Cumhurbaşkanı ve milletvekili seçimi oy pusulalarının aynı zarfa konulacağı

· Seçmen, sandık kurulu başkanının açıkladığı şekilde hareket ettikten sonra kapalı oy verme yerinden çıkıp, zarfı sandığa bizzat atar.

· Kurul başkanı oyunu kullanan seçmene kimlik kartını verirken seçmen listesindeki adı karşısına imza cetveli kullanarak imzasını attırır, imza atmasını bilmiyor veya herhangi bir sakatlığı nedeniyle imza atacak durumda bulunmuyorsa, sol elinin başparmağını basar. Sol elinin başparmağı olmayanların hangi parmağını bastığı listenin imza bölümüne ayrıca yazılır. Hiç parmağı olmayan seçmenin durumu adı karşısına yazılıp başkan tarafından imzalanır.

· Sandık kurulu başkanı, oyunu kullanmış, mührünü teslim etmiş ve sandık seçmen listesini imzalamış seçmenlerin, seçmen bilgi kâğıdının arka yüzünü imzalayıp mühürledikten sonra kimliği ile birlikte kendisine iade eder.

· Zarf ve birleşik oy pusulasını alan seçmenin oyunu kullanmadan önce danışmak veya görüşmek amacı ile başka bir yere gitmesine veya sandık çevresinde başka bir kimse ile görüşmesine izin verilmez. Kapalı oy verme yerine girmeyen veya birleşik oy pusulası ile oy zarfını aldığı halde oy kullanmayan seçmenden birleşik oy pusulası, zarf ve mühür geri alınır

ENGELLİ VE OKUMA YAZMA BİLMEYENLERİN OY KULLANIMI

Kapalı oy verme yerinde seçmenin uyması gereken kurallar nelerdir?

Seçmen, kapalı oy verme yerinden dışarı çıkmadıkça, hiç kimse oraya giremez. Ancak oy pusulalarını hazırlamak için, kapalı oy verme yerinde, normal süreden fazla kalan seçmenler, kurul başkanı tarafından makul bir süre verilerek uyarılır. Bu uyarıya rağmen kapalı oy verme yerinden çıkmayan seçmen, oradan çıkarılır

Engellilerin oy kullanmasında nelere dikkat edilir?

Görme engelliler, felçliler, elleri eksik olanlar veya bu gibi bedeni engelleri açıkça belli olanlar o seçim çevresi seçmeni olan ve o sırada sandık çevresinde bulunan akrabalarından birinin, akrabası yoksa diğer herhangi bir seçmenin yardımı ile oylarını kullanabilirler. Bir seçmen birden fazla engelliye yardım edemez. Sandık kurulu başkan veya üyeleri, engelli seçmenlere yardım etmek amacıyla oy verme kabinine giremez, oy kullanma sırasında yardım edemez.

Okuma – yazma bilmeyen seçmenlerin oy kullanmalarında nelere dikkat edilir?

Okuma – yazma bilmeyen seçmenlere, oylarını kullanmaları konusunda başkaları tarafından sandık çevresinde yardım edilemez. Okuma – yazma bilmeyen seçmen, sorduğu ve istediği takdirde sandık kurulu başkanı, sadece birleşik oy pusulaları üzerinde bulunan cumhurbaşkanı adayı, siyasi parti ve ittifakların işaretlerinden hangisinin hangi aday veya partiye ait olduğunu ve tercih ettiği cumhurbaşkanı adayı, siyasi parti ve ittifakların diğer bölüme taşırmamak suretiyle “TERCİH” veya “EVET” mührünü basması ve birleşik oy pusulalarını katlayıp sarı renkli zarfa koyarak ağzını yapıştırması gerektiğini anlatır. Okuma – yazma bilmeyen seçmenlere oy verme sırasında yardım etmek amacıyla oy verme yerine kendisinden başka kimse giremez ve oy kullanma sırasında yardım edemez.

Oy kullanmada kimlere öncelik verilir?

Gebeler, hastalar ve engelliler sıra bekletilmeden oylarını verirler. Engellilere yardım edenler ile güvenlik görevlileri ve yaşlıların da öncelikle oy kullanmalarına izin verilebilir.

Sandık kurulu üyeleri kapalı oy verme yerine girebilir mi?

Hayır. Sandık kurulu başkan veya üyeleri, oy verme sırasında seçmenlere yardım etmek amacıyla kapalı oy verme yerine giremez.

SEÇMEN LİSTESİNE KAYITLI OLMAYANLARIN OY KULLANMASI

Sandık seçmen listesine kayıtlı olmayan seçmenlerin oy kullanması

İlçe seçim kurulu başkanı, seçimin yapıldığı çevrede oy verme hakkına sahip olduğu halde, (Seçimin yapıldığı seçim çevresindeki seçmen listesinde kayıtlı olması koşuluyla) görev yaptığı sandığa ait seçmen listesinde kayıtlı bulunmayan aşağıdaki kişilerin her birine seçmen olduğunu ve seçimde oy kullanabileceğini gösteren ve sandık seçmen listesindeki bilgileri kapsayan bir belge verir ve ayrıca bu seçmenlerin esas kayıtlı olduğu sandık seçmen listesine meşruhat verilmek üzere kayıtlı bulunduğu sandık kurulu başkanlığına durumu yazı ile bildirir. Kendilerine oy kullanma hakkı bulunduğuna ilişkin olarak belge verilen aşağıda belirtilen görevliler, bu belge ile görevli oldukları sandık bölgesinde oy verirler.

· Sandık kurulu başkan ve üyeleri ile bina sorumlularının

· Seçimin güvenliğini sağlamakla görevli kolluk güçlerinin

· İlçe seçim kurulu tarafından sandık kurulu üyelerini görev yerine ulaştırmak için görevlendirilmiş kişiler

Milletvekilleri, milletvekili ve cumhurbaşkanı adayları kayıtlı oldukları seçim çevresi dışında oy kullanabilir mi?

Milletvekilleri, milletvekili kimliği ile seçmen bilgi kâğıdını; adaylar ise herhangi bir il seçim kurulu başkanınca aday olduklarına ilişkin meşruhat verilmiş seçmen bilgi kâğıdını göstermek suretiyle kayıtlı oldukları seçim çevresi dışında da oylarını kullanabilirler. Bu şekilde oy kullanan seçmenlerin ad ve soyadları ile kimlik bilgileri, oy kullandıkları sandık seçmen listesinin sonuna yazılarak karşısına imzaları alınır ve bu kişiler o sandık seçmen listesine dâhil edilmez; oy kullanan seçmenlerin toplamına dâhil edilir.

SAYIM VE DÖKÜM BAŞLAMADAN ÖNCE YAPILMASI GEREKENLER

Sayım ve döküm başlamadan önce yapılacak işler nelerdir?

Oy verme bitince, kurul başkanı bunu yüksek sesle ilân eder ve oy vermenin bittiği saat tutanak defterine geçirilir. Oy sandıkları oy verme bitiş saatinden önce açılamaz. Sandık seçmen listesindeki bütün seçmenlerin oylarını kullanmış olmaları halinde dahi oy vermenin bitim saatinden önce sandıklarlar açılamaz.

Seyyar sandık kurulu ile ilişkilendirilen sandıklarda sayım ve döküm başlamadan önce yapılacak işler?

Seyyar sandık kurulu ile ilişkilendirilen sandık kurulu, seyyar sandık kurulu gelmeden ve uygunluk teslim tutanağı ile seyyar sandık kuruluna ait zarflar teslim alınmadan kendi sandığını açamaz.

Oyların sayım ve dökümünde uyulacak kurallar nelerdir?

Sayım ve döküm açık olarak yapılır. Oy verme yerinde bulunanlar sayım ve dökümü izleyebilirler. Kurul; çalışmalarının düzenli yürütülmesi bakımından, sayım ve döküm masası etrafında boş kalması gereken kısmı, bir karar ile belirtir ve bu kısım etrafında orada bulunanların bu işlemleri izlemelerine engel olmayacak tedbirleri alabilir. Sayım ve döküm sırasında sandığın bulunduğu odanın kapısı açık tutulur. Oy vermenin bittiği saat tutanak defterine geçirilir. Bundan sonra sandık seçmen listesinde yazılı seçmenlerin toplamı ile adları hizasındaki imza veya parmak izleri sayılarak oy vermiş olanların toplamı tespit edilir ve sonuç yüksek sesle ilân edilir.

Oy sayımı esnasında masa üzerinden sandıktan başka eşya bulunabilir mi?

Hayır. Masa üzerinde, sandıktan başka eşya var ise hemen kaldırılır.

Kullanılmayan birleşik oy pusulaları ve zarflar ne olacak?

Oy zarflarından veya birleşik oy pusulalarından kullanılmayanlar sayılır; oylarını veren seçmen sayısına eklenerek kurula teslim edilmiş bulunan birleşik oy pusulası toplamına veya zarf miktarı toplamına uygun olup olmadığı tespit edilir. Kullanılmayan birleşik oy pusulaları ve zarflar ayrı ayrı paketler haline getirilerek mühürlenir; üzerlerine sayıları belirtilir ve sonuç tutanağına yazılır.

Torba sicimle bağlamadan önce yapılması gerekenler nelerdir?

Sandık kurulu başkanı “TERCİH” veya “EVET” mühürlerini bir zarfa koyarak bu zarfın ağzını kapatır ve mühürler; kullanılmamış ve paketlenmiş olan birleşik oy pusulaları ve zarflarla birlikte, “TERCİH” veya “EVET” mühürleri konulmuş olan bu zarfı ilçe seçim veya görevli geçici ilçe seçim kuruluna teslim edilecek torbaya koyar (“TERCİH” veya “EVET” mührünü taşıyan kapalı zarfın konulduğu) ve torbanın bu kısmını sicimle bağlar. Bu işlemler bitirildikten sonra sandıktan çıkacak birleşik oy pusulalarının konulmasına yarayan torbanın boş olduğu tespit ve ilân olunur. Bütün bu işlemler tutanağa geçirilir

SANDIĞIN AÇILMASI VE SAYIM İŞLEMLERİ: ZARFLAR

Sandığın açılması ve zarfların sayılmasında uyulması gereken kurallar nelerdir?

Sandık tüm iş ve işlemler tamamlandıktan sonra, oy verme yerinde hazır bulunanların gözü önünde, sandık kurulu başkanı tarafından açılır. Sandıktan çıkan zarflar, sandık kurulu başkanı tarafından yüksek sesle iki defa sayılır. İki sayım arasında fark olursa, üçüncü sayım yapılarak sonucuna göre işlem yapılır ve seçimde kullanılan toplam zarf sayısı tespit edilir. Tespit edilen zarf sayısı, o seçime ait sandık sonuç tutanağına işlenir.

Zarfların geçerli olup olmadığı nasıl kontrol edilir?

Bütün zarflar sayıldıktan sonra kontrol edilir ve aşağıda belirtilenler geçersiz sayılır.

· Sandık kurulunca verilen biçim ve renkte olmayan

· “Türkiye Cumhuriyeti Yüksek Seçim Kurulu” filigranı olmayan kâğıttan imal edilmiş olan

· YSK amblemi olmayan

· Üzerinde İlçe Seçim Kurulu mührü bulunmayan

· Üzerinde sandık kurulu mührü bulunmayan

· Tamamı yırtılmış olan

· Üzerinde İlçe Seçim Kurulu ve sandık kurulu mührü dışında herhangi bir mühür, imza, yazı, parmak izi veya herhangi bir işaret bulunan zarflar

Sandık kurulu mührü olmayan fakat üzerinde Türkiye Cumhuriyeti Yüksek Seçim Kurulu filigranı, amblemi ve ilçe seçim kurulu mührü bulunan zarflar geçerli olur mu?

Evet. Üzerinde sandık kurulu mührü bulunmamasına rağmen Türkiye Cumhuriyeti Yüksek Seçim Kurulu filigranı, amblemi ve ilçe seçim kurulu mührü bulunan zarflar ile üzerinde leke veya çizik bulunsa dahi bunun özel işaret koymak amacıyla yapıldığı kesin olarak anlaşılamayan zarflar geçerli sayılır.

İtiraza uğrayan ile itiraz uğramadan geçersiz sayılan zarflara ne yapılır?

İtiraza uğrayan zarflar ile itiraza uğramadan geçersiz sayılan zarflar, başkan tarafından bir kenara ayrılır. Sandık kurulu, bütün zarflar kontrol edildikten sonra, itiraza uğrayan zarfları inceleyerek, geçerli veya geçersiz sayılması yönünde kararını verir. Bundan sonra, o sandıktan çıkan geçerli ve geçersiz oy zarflarının toplam sayısı ayrı ayrı tutanağın ilgili yerine işlenir. Geçersiz zarflar paketlenir ve paketin üzeri mühürlenerek zarf sayısı yazılır. Bu zarflar saklanır ve kesinlikle açılmaz.

Sandıktan çıkan zarf sayısı oy kullanan seçmen sayısından fazla çıkarsa ne yapılır?

Sandıktan çıkan geçerli ve geçersiz zarfların toplam sayısı ile oy kullanan seçmen sayısı karşılaştırılır. Zarf sayısı, oy kullanan seçmen sayısına eşit veya eksik ise başkaca bir işlem yapılmaz. Zarf sayısı, oy kullanan seçmen sayısından fazla ise eşitliği sağlamak için önce geçersiz zarf sayısı düşülür. Geçersiz zarf sayısının düşülmesi halinde de eşitlik sağlanamıyorsa, sandık kurulu başkanı geçerli zarflar arasından, eşitliği sağlayacak sayıda zarfı gelişigüzel çeker ve bu zarflar açılmadan derhal yakılarak imha edilir. İmha edilen zarf sayısı, sandık sonuç tutanağınayazılır.

Zarfların açılması, oyların sayımında öncelikli yapılması gerekenler nelerdir?

Oyların sayım ve dökümüne derhal başlanır, açık ve aralıksız yapılır. Yapılacak şikâyet ve itirazlar, işi durdurmaz. Sandık kurulu başkanı, sayım ve döküm işine başlamadan önce, sayım ve döküm cetvellerinin boş ve yazısız olduğunu hazır bulunanlara gösterir. Sandık kurulu başkanı, oy sayım ve dökümünün düzenini sağlamak bakımından

· Bir üyeyi sandıktaki zarfları kendisine vermek

· İki üyeyi okunan oy pusulalarını sayım ve döküm cetvellerine işlemek

· Bir üyeyi okunan ve dökümü yapılan oy pusulalarını ve açılan zarfları masa üzerine düzenli biçimde yerleştirmek ve korumak üzere görevlendirir.

Sayım ve döküm cetvelleri nasıl tutulmalı?

Sayım ve döküm cetvellerinde ilk önce birleşik oy pusulasındaki sıraya göre siyasi partilerin adları/cumhurbaşkanı adayları soldan sağa doğru sütunların yukarısındaki hanelere yazılır. Daha sonra, varsa her bağımsız adaya bir sütun ayrılarak, bağımsız adayların ad ve soyadları, birleşik oy pusulasındaki sıraya göre sütunların yukarısındaki hanelere yazılır. Bunlardan sonra, ittifakların birleşik oy pusulasındaki sıralarına göre ortak oyları için yeteri kadar sütun ayrılır ve bu sütunların üzerine ittifakların unvanları yazılır.

SANDIĞIN AÇILMASI VE SAYIM İŞLEMLERİ: OY PUSULALARI

Oy pusulası okunmadan önce yapılması gerekenler nelerdir?

Sandık kurulu başkanı tarafından görevlendirilen üye, oy zarfını sandıktan teker teker alarak başkana verir. Aynı zarf içinde birden fazla oy kullanıldığından, zarfın içinden çıkan oy pusulaları okunmadan önce, seçim türüne göre ters çevrilerek tasnif edilip masanın üzerine konulur. Oy zarfı içinden eksik oy pusulası çıkmış ise eksik çıkan oyların hangi seçim türüne ait olduğu ve sayısı ile içinden hiç oy pusulası çıkmayan boş zarf sayısı toplamı, zarfların açılması bittikten sonra tespit edilip sandık sonuç tutanağına işlenir. Geçerli zarflar, görevli üye tarafından, masa üzerine düzenli biçimde yerleştirilir ve muhafaza edilir.

Oy pusulalarının sayımı nasıl yapılır?

Önce Cumhurbaşkanı seçimine ait oy pusulalarının sayım ve dökümü yapılır. Başkan oy pusulasının ön yüzünü herkesin görebileceği ve işitebileceği şekilde okur. Geçersiz sayılan veya geçerli olmasına rağmen hesaba katılmaması gereken oy pusulaları ile geçerli olup olmadığı veya hesaba katılıp katılmaması yönünden tereddüt edilen veya itiraza uğrayan oy pusulaları, sayım ve döküm cetveline işlenmeksizin ayrılır ve sandık kurulu başkanı tarafından muhafaza altına alınır.

Cumhurbaşkanı oy pusulalarının sayımı ve sandık sonuç tutanağına işlenmesi nasıl olur?

Birleşik oy pusulası üzerinde hangi cumhurbaşkanı adayına ait yere “TERCİH” veya “EVET” mührü basılmış ise, o cumhurbaşkanı adayının adı ve soyadı okunur ve itiraza uğramadan geçerli sayılan her oy, okunmasını müteakiben, görevli iki üye tarafından, aynı anda sayım ve döküm cetvelinde o cumhurbaşkanı adayına ayrılmış bulunan sütundaki rakamlar birden başlamak üzere, sırasına göre çizilmek suretiyle, ayrı ayrı işaretlenir. Bu işlemin usulüne uygun yapılıp yapılmadığı, sandık kurulu başkanı tarafından sürekli denetlenir. Okunan geçerli oy pusulaları, görevli üye tarafından, masa üzerine düzenli biçimde yerleştirilir ve muhafaza edilir. Bütün zarfların açılıp okunması bittikten sonra; itiraz edilmeksizin geçerli sayılan ve her iki sayım ve döküm cetveline işlenen oy sayıları, her cumhurbaşkanı adayı sütununda işaretlenmiş son rakamlar karşılaştırılarak, her cumhurbaşkanı adayının aldığı geçerli oy sayısının iki cetvelde de aynı olup olmadığı, başkan tarafından kontrol edilir. Oy sayıları aynı ise, her cumhurbaşkanı adayının aldığı geçerli oylar toplanarak, itiraz edilmeksizin geçerli sayılan bu oyların toplam sayısı, sandık kurulunca düzenlenecek sandık sonuç tutanağına rakam ve yazıyla işlenir.

Milletvekili oy pusulalarının ittifak bölümlerinde basılan hangi biçimdeki mühürler geçerli sayılacak ve oylar kime yazılacak?

Milletvekili seçimi için; İttifak alanı; İttifak unvanı bölümü ile aralarındaki boşluk dâhil ittifak yapan siyasi partilerin sütunlarının tamamını ifade eder. İttifak alanı içerisinde, “EVET” mührünün aşağıdaki şekilde basılması halinde bu oy pusulaları geçerli kabul edilir:

· Bir siyasi partiye ayrılan alana basılması

· Hem bir siyasi partiye ayrılan alana hem de ittifak unvanı bölümüne basılması

· İttifak unvanı bölümüne taşacak şekilde, bir siyasi partiye ayrılan alana, basılması

· Yalnız ittifak alanı içerisine “EVET” mührünün basılması

Milletvekili oy pusulalarının sayımı ve sandık sonuç tutanağına işlenmesi nasıl olur?

Birleşik oy pusulası üzerinde hangi siyasi partiye, ittifaka veya bağımsız adaya ait yere “TERCİH” veya “EVET” mührü basılmış ise, o siyasi partinin, ittifakın veya bağımsız adayın ad ve soyadı okunur. – 14 – Siyasi partilerin, ittifakların ve bağımsız adayların aldığı ve herhangi bir itiraza uğramadan geçerli sayılan her oy, okunmasını müteakiben, görevli iki üye tarafından, aynı anda sayım ve döküm cetvelinde o siyasi partiye, ittifak alanına veya bağımsız adaya ayrılmış bulunan sütundaki rakamlar birden başlamak üzere, sırasına göre çizilmek suretiyle, ayrı ayrı işaretlenir. Bu işlemin usulüne uygun yapılıp yapılmadığı, sandık kurulu başkanı tarafından sürekli denetlenir. Okunan geçerli oy pusulaları, görevli üye tarafından, masa üzerine düzenli biçimde yerleştirilir ve muhafaza edilir. Bütün zarfların açılıp okunması bittikten sonra; itiraz edilmeksizin geçerli sayılan ve her iki sayım ve döküm cetveline işlenen oy sayıları, her siyasi parti, bağımsız aday ve ittifakın ortak oyları sütununda işaretlenmiş son rakamlar karşılaştırılarak, her siyasi parti, bağımsız aday ve ittifakın ortak aldığı geçerli oy sayısının iki cetvelde de aynı olup olmadığı, başkan tarafından kontrol edilir. Oy sayıları aynı ise, her siyasi parti, bağımsız aday ve ittifakın ortak aldığı geçerli oylar toplanarak, itiraz edilmeksizin geçerli sayılan bu oyların toplam sayısı, sandık kurulunca düzenlenecek sandık sonuç tutanağına rakam ve yazıyla işlenir.

Geçerli oy sayılarını gösterir rakamların her iki sayım ve döküm cetvelinde de aynı olmaması halinde ne yapılır?

Geçerli oy sayılarını gösterir rakamların her iki sayım ve döküm cetvelinde de aynı olmaması halinde ikinci sayım yapılır. İkinci sayımda, geçerli tüm oy pusulaları yeniden, tek tek okunarak, boş ve yazısız ayrı iki sayım ve döküm cetveline işlenir. Bu cetvellerdeki oy sayıları aynı ise, her siyasi parti, bağımsız aday ve ittifakın ortak aldığı geçerli oylar toplanarak, itiraz edilmeksizin geçerli sayılan bu oyların toplam sayısı, sandık kurulunca düzenlenecek sandık sonuç tutanağına rakam ve yazıyla işlenir. İkinci sayımda kullanılan sayım ve döküm cetvelinde yer alan oy sayıları da aynı çıkmazsa, yukarıda belirtilen usule göre üçüncü sayım yapılır ve kurulun varsa siyasi partili olmayan, yoksa başkan tarafından belirlenecek üyesi tarafından tek sayım ve döküm cetveline işlenmek suretiyle, sonucuna göre işlem yapılır. Birden fazla sayım yapılan hallerde, bu sayımlarda kullanılan sayım ve döküm cetvellerinin üzerine, hangi sayıma ait olduğu büyük harflerle yazılır ve tüm cetveller muhafaza edilir.

İtiraza uğrayan oy pusulaların tutanak defterine işlenmesi nasıl yapılır?

Geçerli oyların sayım ve döküm cetvellerine işlenmesinden sonra, hesaba katılıp katılmaması veya geçerli sayılıp sayılmaması yönünden tereddüt edilen veya itiraza uğrayan oy pusulaları, sandık kurulunca ayrı ayrı değerlendirilerek karara bağlanır ve bu karar, tutanak defterine yazıldıktan sonra mühürlenip imzalanır. Sandık kurulu kararı ile geçerli sayılan veya hesaba katılan oy pusulaları, sayım ve döküm cetvelinde ait olduğu cumhurbaşkanı adayları, siyasi parti, bağımsız aday veya ittifakın ortak oyu için ayrılmış bulunan sütuna işlenir. Bu şekilde geçerli sayılan veya hesaba katılan oy pusulalarının toplam sayısı, sandık sonuç tutanağında ilgili yere işlenir.

Geçerli ve geçersiz oy pusulaları aynı pakete mi konulur?

Hayır. Geçerli ve kararla geçerli sayılan oy pusulaları ayrı ayrı paket yapılarak bağlanır ve paketin üzeri mühürlenerek, sayısı yazılır ve saklanır. Geçerli sayılmayan veya hesaba katılmayan oy pusulaları da ayrı ayrı paket yapılarak bağlanır ve paketin üzeri mühürlenerek, sayısı yazılır ve saklanır. Bu oy pusulaları yakılamaz, yırtılamaz ve yok edilemez. Bunların sayısı, özel tutanakta ilgili yere işlenir. Yukarıda belirtilen işlemler tamamlandıktan sonra, sayım ve döküm cetvellerinde cumhurbaşkanı adaylarının, siyasi partilerin, bağımsız adayların ve ittifakların ortak aldığı oyların toplam sayısı, kendi sütununun altına rakam ve yazıyla işlenir ve alınan oylar orada bulunanlara, başkan tarafından yüksek sesle ilân edilir. Sayım ve döküm cetvelinin bir örneği zarf içinde ilçe seçim kuruluna teslim edilir. Bu ilândan sonra, bu bilgilerin doğruluğu, sandık başkanı tarafından sayım ve döküm cetveli sonuçları ile karşılaştırıldıktan sonra, sandık sonuç tutanağı başkan ve üyeler tarafından imzalanıp, mühürlenir. Bütün bu işlemler, tutanak defterine geçirilerek, sandık kurulu başkan ve üyeleri tarafından imzalanıp, mühürlenir.Sandık sonuç tutanağı yukarıda belirtilen işlemler tamamlanmadan imzalanamaz.

SAYIM VE TORBADA BULUNMASI GEREKENLER

Kimler sayım masası başında yer alabilir? Toplam kaç kişi sayım masası başında yer alabilir?

Cumhurbaşkanı adayları ile yetkilendirdiği temsilcileri, siyasi parti müşahitleri, sayım masası başında yer alabilir ve oy pusulalarını görebilirler. Ancak cumhurbaşkanı adayları ile yetkilendirdiği temsilcileri ve siyasi parti müşahitlerinin sayısı beşten fazla ise, hazır bulunanlar arasından başkan tarafından kurul önünde ad çekme suretiyle, sandık başında kalacak beş siyasi parti müşahidi ile birlikte her bir cumhurbaşkanı adayının yetkilendirdiği temsilciler her biri ayrı aday veya siyasi partiden olmak üzere tespit edilir. Müşahitler ve temsilciler için sayım işlemini yakından takip edebilecekleri bir yer ayrılır

İlçe seçim kuruluna teslim edilecek torba içerisine konulması gerekenler nelerdir?Sandık kurulunca düzenlenen tutanak, torbalardaki oyların sayım ve dökümü sırasında ilçe seçim kurulunca düzenlenen tutanaklar, kurullarca imza edilen sayım ve döküm cetvelleri, sandık seçmen listesi, geçerli sayılan oy pusulaları, geçersiz sayılan oy pusulaları ve itiraz sonucu geçerli sayılan oy pusulaları ile beraber hesaba katılmayan zarflar ayrı ayrı paketler halinde mühürlenip torbaya konulur ve torbanın ağzı kapatılarak mühürlenir. Bu torbalar İlçe Seçim Kuruluna yasal süresince saklanmak üzere teslim edilir.

Sandık sonuç tutanağı nasıl muhafaza edilmelidir?

SEÇSİS’ten elektronik ortamda alınan sandık sonuç tutanaklarında, her sandık için farklı sandık numarası ve karekod bulunduğundan, söz konusu tutanakların sandık sonuç tutanaklarına bilgisayardan sadece A4 formatında beyaz kâğıda çıktısı alınır. Bu sebeple fotokopi ile çoğaltılmış tutanaklar kullanılamaz. Tutanaklar ilçe seçim kurulunca tarayıcıdan geçirileceğinden buruşturulmaması, katlanmaması, karekodun üzerinin herhangi bir şekilde çizilmemesi, ıslatılmaması vb. hususlara dikkat edilmesi gerekir. Bu nedenle sandık sonuç tutanakları imzalanıp, mühürlendikten sonra ilçe seçim kuruluna teslim edilinceye kadar katlanmadan sığabileceği poşet dosya içerisinde muhafaza edilmelidir.

GEÇERLİ VE GEÇERSİZ OYLAR

Hangi oy pusulaları geçerli sayılmaz?

· Sandık kurulunca verilen biçim ve renkte olmayan

· Türkiye Cumhuriyeti Yüksek Seçim Kurulu filigranı bulunmayan

· Arkasında sandık kurulu mührü bulunmayan

· Hiçbir yerine “TERCİH” veya “EVET” mührü basılmamış olan

· Birden fazla cumhurbaşkanı adayına, aynı ittifak içinde yer almayan birden fazla siyasi partiye, birden fazla ittifaka veya birden fazla bağımsız adaya ayrılan alanlara “TERCİH” veya “EVET” mührü basılmış olan

· Birden fazla cumhurbaşkanı adayına, aynı ittifak içinde yer almayan birden fazla siyasi partiye, birden fazla ittifaka veya birden fazla bağımsız adaya ayrılan alana taşmış “TERCİH” veya “EVET” mührü bulunan

· Sandığın ait olduğu seçim çevresinden başka bir seçim çevresi için düzenlenmiş olan

· Bütünlüğü bozulacak şekilde yırtılmış veya koparılmış olan

· Üzerine “TERCİH” veya “EVET” mührü dışında veya “TERCİH” veya “EVET” mührü yerine herhangi bir özel işaret, herhangi bir isim, imza kaşesi, mühür veya parmak izi basılmış olan

· Üzerinde yer alan cumhurbaşkanı adaylarına, siyasi partilere, ittifaklara veya bağımsız adaylara ait bölümleri belirgin bir şekilde ve özel olarak karalanmış, çizilmiş veya işaretlenmiş olan

· Üzerinde yer alan matbu yazıların ve şekillerin dışında yazılar veya harfler veya sayılar yazılmış veya şekiller çizilmiş olan, birleşik oy pusulaları geçerli değildir.

Hangi haller oy pusulalarını geçersiz kılmaz?

· Zarfların açılması veya oyların okunması sırasında yırtılması

· Bütünlüğü bozulmaksızın bir kısmının kazaen yırtılması

· Herhangi bir şekilde lekelenmiş olup da bunun özel olarak işaret koymak amacıyla yapıldığının anlaşılamaması

· Birleşik oy pusulasının katlanarak zarfa konulması sebebiyle “TERCİH” veya “EVET” mührü ile oy pusulasının arkasına basılan sandık kurulu mühür izinin oy pusulasının diğer kısımlarına geçmesi

· Bir cumhurbaşkanı adayı, siyasi parti, ittifak alanı veya bağımsız aday alanına basılan “TERCİH” veya “EVET” mührünün alanları ayıran çizgili bölgeye taşmış olması

· Başka bir cumhurbaşkanı adayı, siyasi parti, ittifak alanı veya bağımsız adayın alanına taşmamak kaydıyla, cumhurbaşkanı adayı, siyasi parti, ittifak alanı veya bağımsız aday alanına birden çok “TERCİH” veya “EVET” mührü basılması

· Yetkili seçim kurulları tarafından gönderilen ve Türkiye Cumhuriyeti Yüksek Seçim Kurulu filigranı bulunan oy pusulalarının arkasının sandık kurullarının ihmaliyle mühürlenmemiş olması

· Zarftan çıkan oy pusulalarında bir seçim türüne ait olanının geçersiz olması, diğerinin geçersiz sayılmasını gerektirmez.

Hangi oy pusulaları hesaba katılır, hangileri katılmaz?

Birleşik oy pusulasında baskıda silinme veya yanlışlık yapılmış olsa bile, hangi siyasi parti veya bağımsız aday lehine kullanılmış olduğu “TERCİH” veya “EVET” mührünün vurulduğu yerden kesin olarak anlaşılan oy pusulaları hesaba katılır.Zarfın içinden el ilânı, broşür ya da özel bir işaret, yazı veya şekil taşıyan kâğıt veya işaret amacı taşıyan herhangi bir madde çıkmış olması halinde, bu zarftan çıkan oy pusulası hesaba katılmaz. Zarfın içerisinden aynı seçim türüne ait birden fazla oy pusulası çıkmış olm6ası halinde, sadece bu seçim türüne ait oy pusulaları hesaba katılmaz, diğerleri hesaba katılır. O zarfta kullanılması gereken oy pusulalarından biri veya birkaçı eksik çıksa bile, zarftan çıkan diğer oy pusulaları hesaba katılır

SANDIK SONUÇ TUTANAĞI

Sandık sonuç tutanağının düzenlenmesi ve ilânı

Sandık sonuç tutanaklarını, iki nüsha olarak, sayım ve döküm işlemleri sırasında elde edilen bilgilere ve sayım ve döküm cetveli sonucuna göre düzenler. Bu tutanakların ait olduğu bölümüne, seçim bilgileri eksiksiz olarak işlendikten sonra, başkan ve üyeler tarafından ad ve soyadları yazılarak imzalanır; sandık kurulu mührü ile mühürlenir.

Sandık sonuç tutanağına işlenmesi gereken bilgiler nelerdir?

· Sandığın bulunduğu ilin, ilçenin ve seçim bölgesinin adı ile sandığın numarası

· Oy vermenin yapıldığı tarih ve gün

· Oy sandığının sandık kurulu üyeleri ve seçim yerinde bulunanlar önünde açılış saat ve dakikası ile şayet sandık YSK tarafından belirlenen saatten sonra açılmış ise bunun sebebi

· Oy verme saati bitiminde sırada bekleyen ve oy kullandırılan seçmen sayısı

· İlçe seçim kurulundan teslim alınan toplam zarf sayısı ile kullanılmayarak artan zarf sayısı

· İlçe seçim kurulundan teslim alınan toplam oy pusulası sayısı ile kullanılmayarak artan oy pusulası sayısı

· Sandık seçmen listesinde yazılı olan seçmenlerin sayısı

· Sandık seçmen listesinde kayıtlı olmayan ancak 298 sayılı Kanun gereği o sandıkta oy kullanan seçmen sayısı

· Oy kullanan seçmenlerin toplam sayısı

· Sandıktan çıkan zarf sayısı

· Geçerli zarf sayısı

· Geçersiz zarf sayısı ve geçersizlik sebebi

· Zarf sayısı oy kullanan seçmen sayısından fazla ise, eşitliği sağlamak amacıyla yakılan zarf sayısı

· İçinden hiç oy pusulası çıkmayan boş zarf sayısı

· İtiraz edilmeksizin geçerli sayılan oy pusulalarının sayısı

· İtiraz üzerine geçerli sayılan veya hesaba katılan oy pusulası toplamı

· Geçerli oy pusulalarının toplamı

· Geçersiz sayılan oy pusulası sayısı ve geçersizlik sebebi

· Hesaba katılmayan oy pusulası sayısı ve hesaba katılmama sebebi

· Geçersiz sayılan veya hesaba katılmayan oy pusulası toplamı

· Cumhurbaşkanı adayları, siyasi partilerin ve bağımsız adayların aldıkları toplam geçerli oylar ile ittifakların her birinin aldığı toplam geçerli ortak oyların rakam ve yazıyla belirtilecek sayısı

· Oylama iş ve işlemlerine ve oyların sayım ve dökümüne dair yapılan şikâyetlerle bunlara ait kararların nelerden ibaret bulundukları

· Birden fazla sayım ve döküm yapılmış ise sayısı

· Sayım ve döküm sonucunun başkan tarafından orada hazır bulunanlara ilân edildiği

· Oy zarfı içinden eksik oy pusulası çıkmış ise, eksik çıkan oyun hangi seçim türüne ait olduğu ve sayısı

Sandık sonuç tutanağının onaylı bir sureti, sandık kurulu tarafından sandığın konulduğu bina veya yapıda herkesin görebileceği bir yere asılır. Bu tutanak oy verme gününden itibaren bir hafta süreyle asılı kalır.

Sandık sonuç tutanağı müşahitlere verilir mi?

Sandık sonuç tutanağının birer sureti, yeteri kadar hazırlanarak sandık kurulu başkanı ve üyelerince imzalandıktan ve mühürlendikten sonra seçime katılma yeterliliği olan ve talep eden cumhurbaşkanı adaylarının, siyasi parti ve bağımsız adayların müşahitlerine verilir. Bu tutanaklar talep halinde öncelikle sandık kurulunun siyasi partili üyelerine imza karşılığında verilir. Ancak bu halde, o partinin müşahidine ayrıca tutanak verilmez. Müşahitlere verilecek sandık sonuç tutanakları, çok yapraklı kopyalı suret biçiminde hazırlanır. Sandık sonuç tutanağı verilen müşahit ve sandık kurulu üyelerinin ad ve soyadları ile temsilcisi oldukları cumhurbaşkanı adayının adı ve soyadı, siyasi partinin adı veya bağımsız adayın adı ve soyadı sandık kurulu tutanak defterine yazıldıktan sonra tutanağın teslim alındığına dair imzaları alınır. Sandık kuruluna, oy pusulasındaki cumhurbaşkanı siyasi parti veya bağımsız aday sayısından beş fazla sayıda sandık sonuç tutanağı verilir

BELGELERİN TORBAYA KONMASI VE TESLİMİ

Sayıma ilişkin kâğıt ve belgelerin paketlenerek torbaya konulmasında nelere dikkat edilmelidir?

Sandık kurulları, kâğıt ve belgeleri ayrı ayrı olmak üzere, ilçe seçim kuruluna teslim etmek için aşağıda yazılı şekilde hazırlar:

· Hesaba katılan ve geçerli oy pusulalarını

· Sandık kurulunca düzenlenen tutanakları

· Alt tarafı sandık kurulunca imzalı sayım ve döküm cetvellerini (bir örneği zarf içinde)

· Geçersiz oy pusulalarını (ait olduğu zarfın içinde olmak üzere)

· İtiraza uğrayan oy pusulalarını (ait olduğu zarfın içinde olmak üzere)

· Hesaba katılmayan zarfları

· Kullanılmamış olan oy zarfları ve birleşik oy pusulalarını

· Tutanak defterini

Ayrı ayrı paketler halinde sararak, sayılarını üzerine yazar ve üzerini sandık kurulunun mührü ile mühürleyip imzaladıktan sonra hepsini birden torbaya koyup ağzını yine kurul mührüyle mühürleyip, imzalar. Sandık kurulu başkanı, sandık çevresinde seçimle ilgili hiçbir seçim evrakını bırakmaz.

Sayıma ilişkin torbayı ilçe seçim kurulu başkanına kimler teslim eder?

Sandık kurulu tarafından hazırlanan mühürlü torba ve sandık kurulu mührü, sandık kurulu başkanı ile ad çekme yoluyla belli edilecek siyasi partili en az iki üye tarafından hiçbir gecikmeye meydan verilmeksizin ve hiçbir yere uğranmaksızın en kısa zamanda, sandık kurulunun bağlı olduğu ilçe seçim kuruluna teslim edilir. Bu maddeye aykırı hareket edenler hakkında cezai kovuşturma yapılır.

Müşahitler de sandık kurulu üyeleri ile beraber gidebilir mi?

Sandık kurulunun diğer üyeleri ile müşahitler de isterlerse ve taşıtta yer varsa veya taşıt kendileri tarafından sağlanırsa başkanla birlikte gidebilirler.

Sayıma ilişkin torba ilçe seçim kuruluna teslim edildiğinde tutanak düzenlenir mi?

Evet. İlçe seçim kurulu, torbayı ve sandık kurulu mührünü alarak, torbayı getiren üyeler önünde açıp içindekiler hakkında sayılı tutanağı üç nüsha olarak düzenler. Bu tutanağın alt tarafı torbayı ve mührü teslim edenlerle ilçe seçim kurulu başkanı ve üyelerden biri tarafından imzalanır. Bu tutanağın bir nüshası, il seçim kuruluna gönderilecek evraka bağlanır, bir örneği de sandık kurulu başkanına verilir. Kullanılan birleşik oy pusulası, zarf, tutanak ve cetvellere ilişkin bilgiler; ayrı ayrı sayılar halinde tutanakta gösterilir

SANDIK KURULLARINCA KULLANILACAK BASILI KAĞITLAR

Sandık kurullarınca kullanılacak ve düzenlenecek basılı kâğıtlar nelerdir?

· Seçimle ilgili genel nitelikte basılı kâğıtlar

o Kanunun oy verme serbestliğine ve gizliliğine dair hükümlerini içeren levha sandık kurullarınca kapalı oy verme yerine asılır

o “Uyarı Levhası”, sandık çevresinde seçmenlerin kolayca görüp inceleyebilecekleri bir yere asılır

o Sandık Seçmen Listesi seçmenin isminin bulunması ve oyunu kullanan seçmenlerin imzalaması için kullanılır.

o Sandık Çevresine Asılacak Seçmen Listesi, sandık çevresinde seçmenlerin kolayca görüp inceleyebilecekleri bir yere asılır.

· Dönem Milletvekili Genel Seçimi için düzenlenecek basılı kâğıtlar;

o Aday Listesi

o Sayım ve döküm Cetveli, beş nüsha düzenlenecek

o Sandık Sonuç Tutanağı, sayım ve döküm işlemleri sırasında elde edilen bilgilerden ve sayım ve döküm cetveli sonucundan yararlanılarak düzenlenir ve sandık çevresi içerisinde herkesin görebileceği bir yere bir hafta süre ile kalacak şekilde asılır, onaylı birer örneği siyasi partilere ve isterlerse bağımsız adaylara ve müşahitlere imza karşılığı verilir. Bu tutanak, beş nüsha olarak düzenlenir

· Cumhurbaşkanı Seçimi için düzenlenecek basılı kağıtlar:

o Aday Listesi

o Sayım Döküm Cetveli, beş nüsha düzenlenecek

o Sandık Sonuç Tutanağı, sayım ve döküm işlemleri sırasında elde edilen bilgilerden ve sayım ve döküm cetveli sonucundan yararlanılarak düzenlenir ve sandık çevresi içerisinde herkesin görebileceği bir yere bir hafta süre ile kalacak şekilde asılır, onaylı birer örneği cumhurbaşkanı adaylarına veya yetkilendirdiği kişilere ve müşahitlere imza karşılığı verilir. Bu tutanak, beş nüsha olarak düzenlenir

ŞİKAYET

Ne tür başvuruya şikayet denir?

Sandık kurulu başkanlarının veya bu kurulların yaptıkları işlemlere veya aldıkları tedbirlere ve bunlara benzer sair işlemlerine veya herhangi bir kimsenin, 298 sayılı Kanun’un koyduğu yasaklara aykırı hareketlerine karşı, bu işlem veya tedbirlerin veya sair işlemlerinin düzeltilmesi veya bu Kanun’un koyduğu yasaklara uymayanların bu hareketlerinin önlenmesi için sandık kurullarına başvurulabilir. Bu şekildeki başvuruya şikâyet denilir.

Ne tür başvuruya itiraz denir?

Sandık kurullarınca verilmiş herhangi bir kararın 298 sayılı Kanuna aykırı olması nedeniyle kaldırılması veya bu Kanuna uygun hale getirilmesi için ilçe seçim kurullarına başvurulabilir. Bu başvurmaya itiraz denilir

Kimler şikayet başvurusu yapabilir?

· Seçme yeterliliğine sahip seçmenler

· Siyasi partiler il ve ilçe kuruluşlarının başkanları veya vekilleri

· Siyasi partiler ve bağımsız adayların müşahitleri

· Adaylar ile milletvekilleri

· Cumhurbaşkanı adayları veya yetkilendirdiği kişiler.

Şikayet başvurusu nasıl yapılır?

Şikâyet dilekçe veya sözle yapılabilir. Sözlü şikâyetler gerekçesiyle birlikte bir tutanağa yazılır. Bu tutanak adı, soyadı ve adresi de yazılarak şikâyetçiye imza ettirilir. Şikâyetçi imza atamaz ise sol elinin baş parmağı bastırılır

Şikâyet başvurusu üzerine sandık kurulu ne yapar?

Şikâyet dilekçesini alan veya sözlü şikâyetitutanağa geçiren sandık kurulu, ilk önce şikâyetçinin şikâyete yetkili kimselerden olup olmadığını inceler ve şikâyetçi, şikâyete yetkili kimselerden değilse, başka bir husus üzerinde durmaksızın şikâyeti hemen reddeder. Kur



  Baraj Yıkılmazsa Bakın Neler Olacak...

  'Tamam Tamam'

  Oy Verirken Hatırla

  100 Soruda Seçim

  Sensiz Olmaz

  Sosyalistler ve Seçim

 Özgür Gökmen İstihbarat Seçimlerde İktidara mı Çalışıyormuş?

 Naim Dilmener Siyasetin Müziği / Müziğin Siyaseti: 90’lar

 Naim Dilmener Siyasetin Müziği / Müziğin Siyaseti: 80'ler

 Naim Dilmener Siyasetin Müziği/Müziğin Siyaseti: 70’ler

  Yatırımlar Bölgedekilere Teğet Geçiyor

  Önce Sandık Başına, Sonra Sandık Peşine

 Naim Dilmener Siyasetin Müziği/Müziğin Siyaseti: 60’lar

  Artarak Yoksullaşmaya, Güvencesiz Çalışmaya Devam

  Erdoğan'ın Seçim Gafları Rakiplerine Yarıyor

  Bi Bakar mısın? - Dolar Neden Yükseliyor?

  Bi Bakar mısın? - Hadi Gel Köyümüze Geri Dönelim

  Bi Bakar mısın? - En Yakışıklı Kim?

  Türkiye’de İslamcılar ve Laikler, Erdoğan’ı İndirebilmek için Güçlerini Birleştirdiler

  New York Times Demirtaş'ın Mektubunu Yayımladı

  Financial Times: Erdoğan Kürt Oylarını Engellemekle Suçlanıyor

  Kamyon Şoförünün Oğlu Erdoğan Karşıtı Muhalefeti Ateşliyor

  Seçimlerine İlgi Büyük

  Türkiye'de Muhalefet, Nihayet Birleşti

  Erdoğan'ın Kandil Taktiği

  Çocuk İstismarı Meşrulaştırılamaz

  Çocuklar Diyanet Kreşlerine Emanet

  Göstermelik Demokrasi

  Bi Bakar mısın? - Halterciden Müze Müdürü

  Bi Bakar mısın? - İş Görüşmesi

  Bi Bakar mısın? - Kandırıldık

  Bi Bakar mısın? - SON

 Naim Dilmener Siyasetin Müziği/Müziğin Siyaseti

  Eğitimde 16 Yıllık Tahribat

  Bi Bakar mısın? Hırsızlığın Büyüğü Küçüğü

  Bi Bakar mısın? Sıkıldık...

  16 Yılda Kamunun 10.958 Kurumu Satıldı

  Türkiye Bölgesel Eşitsizlikte Ön sıralarda

  Olağanüstü Haksızlık: LGBTİ + Etkinlik Yasakları

  Rakamlarla Türkiye'de Hak İhlalleri

 Doç. Dr. Murat Sevinç İşlemesi İmkânsız Bir Anayasal Sistem

 Prof. Dr. Baskın Oran 2011'e Kadar ve Bu Tarihten Sonra Türk Dış Politikası

  Depremden Kaçacak Yer Kalmadı

 Naim Dilmener Hadi Bakalım, Kolay Gelsin

 Av. Ümit Altaş Ben Bir Avukatım

  Türkiye'deki 4 Muhalefet Partisinin Umudu, Erdoğan'ın Önünü Kesmek

 Ragıp Varol Ak Balon Patlarken: Türkiye'nin 15 yılık İnşaat Yatırımları Üzerine

  Avrupa, Kendi İlkelerini Göz Ardı Etti

 Necmiye Alpay Toplumsal Gerçekliğin Dili

 Necmiye Alpay operasyon, algı operasyonu